“Kahkaha Yogası eğitmeniyim,” dediğimde insanların yüzünde genellikle önce küçük bir şaşkınlık görüyorum. Ardından da neredeyse hep aynı sorular geliyor: “Kahkahanın da yogası mı olur?” “Her şeyi de abartıyorlar artık!” Olurmuş efendim. Ben de iki sene önce Kahkaha Yogası ile ilk karşılaştığımda bunun nasıl bir uygulama olduğunu bilmiyordum. İsmini duyunca insanın aklına ister istemez yoga matları, yoga pozları ve bunları yaparken kahkaha atan insanlar geliyor. İsmi kulağa hoş geliyordu ama ne olduğunu tam olarak anlayamamıştım. Oysa Kahkaha Yogası bundan oldukça farklı. Kahkaha Yogası; istemli kahkaha egzersizlerini yogadaki nefes egzersizleriyle bir araya getiren bir uygulama. Espri anlatılmasına, komedi izlenmesine, hatta o anda gülecek komik bir şey olmasına bile ihtiyaç yok.   HER ŞEY BEŞ KİŞİYLE BAŞLADI Kahkaha Yogası'nın hikâyesi 1995 yılında Hindistan'ın Mumbai kentinde başladı. Dr. Madan Kataria, gülmenin insan fizyolojisi üzerindeki etkilerine ilişkin makaleler okudukça ve hastaları üzerindeki etkilerini gözlemledikçe, bunu insanlara nasıl uygulayabileceğini düşünmeye başladı. Her gün yürüyüş yaptığı parka giderek insanlara, “Benimle kahkaha atar mısınız?” diye sordu. Tabii ki insanlar çok şaşırdı, hatta onunla dalga geçenler oldu. Ama o pes etmedi ve yalnızca beş kişiyle ilk kahkaha kulübünü kurdu. Başlangıçta birbirlerine fıkralar ve komik hikâyeler anlatarak gülüyorlardı. Ancak kısa süre sonra fıkralar tükenmeye, grup da dağılmaya başladı. Bunun üzerine Kataria, kahkahayı mizaha bağlı olmadan bir egzersiz olarak uygulama fikrini geliştirdi ve bunu yogadaki nefes çalışmalarıyla ve çocuksu oyunlarla birleştirdi. Böylece bugün “Kahkaha Yogası” dediğimiz uygulamanın temelleri atıldı. Bugün Kahkaha Yogası dünyanın 165'ten fazla ülkede uygulanıyor.   PEKİ YAKLAŞIK BİR SAAT SÜREN SEANSLARIMIZDA NE YAPIYORUZ? Isınma hareketleri, nefes çalışmaları, çocuksu oyunlarla birleştirilmiş kahkaha egzersizleri ve kahkaha meditasyonu yapıyoruz. İlk kez deneyen birinin aklından ise genellikle şu soru geçebilir: “Ama ben durup dururken nasıl güleceğim?” Çok basit. Önce istemli olarak. “Ha ha ha…” Başlangıçta size yapay gelebilir. Hatta kendinizi biraz komik hissedebilirsiniz. Ama grup içinde göz teması, hareket ve oyun devreye girdikçe istemli başlayan kahkaha, zaman zaman doğal kahkahaya dönüşür. Birinin kahkahasını duyarsınız. Sonra başka biri başlar. Bir bakmışsınız, neden güldüğünüzü düşünmeden siz de gülüyorsunuz. Belki de Kahkaha Yogası'nın bize hatırlattığı en basit şeylerden biri budur: Gülmek için her zaman bir neden beklemek zorunda değiliz. Benim için Kahkaha Yogası'nın önemli taraflarından biri de tam olarak bu: Gülmek için hayatın bize komik bir şey sunmasını beklememek.   PEKİ BİLİM BU İŞE NE DİYOR? İşte benim özellikle ilgimi çeken tarafı burası. Kahkaha Yogası yalnızca eğlenceli bir etkinlik olarak kalmamış; yıllar içinde bilimsel araştırmalara da konu olmuş. Ben de bu köşede tam olarak bunu yapmak istiyorum: Size “Gülün, bütün sorunlarınız çözülsün.” demek yerine, kahkahanın ardındaki bilimi birlikte merak etmek. Stresliyken bedenimizde ne oluyor? İstemli kahkahanın bir karşılığı var mı? Birlikte gülmek neden farklı hissettiriyor? Kahkaha ile kortizol, uyku, kaygı, ağrı ya da sosyal bağlarımız arasında gerçekten bir ilişki var mı? Ayda iki kez bu köşede bunların peşine düşeceğiz. Bazen bilim bize güçlü cevaplar verecek, bazen de “Henüz bilmiyoruz.” diyecek. Ama belki bütün bunları araştırırken çok daha basit bir şeyi de hatırlayacağız: Gülmek için her zaman komik bir şey beklemek zorunda değiliz. Belki bazen kahkaha, sebebin ardından gelmez. Bazen sebep, kahkahanın ardından gelir.